Kejayaan STM melaksanakan serangan kawanan dron dalam Latihan EFES-2026 memberi isyarat penting tentang hala tuju teknologi peperangan autonomi.
Dalam aktiviti pada 20 Mei 2026, STM menyatakan 20 peluru rayau KARGU beroperasi sebagai satu kawanan, dikawal oleh seorang operator, bergerak secara autonomi ke kawasan misi dan menyerang sasaran dengan peluru hidup dalam fasa latihan malam EFES-2026. Menurut STM, aktiviti itu direkodkan sebagai operasi kawanan dron bawah awan menggunakan peluru hidup yang pertama dilaksanakan dalam senario latihan ketenteraan.
Nilai sebenar peristiwa ini bukan hanya pada jumlah 20 dron atau penggunaan peluru hidup. Lebih penting ialah gabungan tiga perkara: kawalan oleh seorang operator, seni bina kawanan yang diagihkan dan keupayaan dron untuk berkongsi maklumat sasaran secara masa nyata.
Jika dakwaan teknikal STM itu diambil secara berhati-hati, ia menunjukkan kawanan dron sedang bergerak daripada tahap demonstrasi makmal kepada tahap latihan bersama yang disaksikan oleh pemerhati tentera antarabangsa.
Dari Ujian Medan ke Latihan Ketenteraan Besar
STM sebenarnya telah menguji keupayaan kawanan KARGU lebih awal. Pada Januari 2026, syarikat itu melaksanakan ujian di Polatlı, Ankara, melibatkan 20 KARGU yang bergerak di bawah kawalan seorang operator menggunakan algoritma kawanan dan seni bina kawalan teragih.
Dalam laporan Defence Industry Europe, dron tersebut dikatakan berpecah kepada subkawanan untuk menyerang beberapa sasaran secara serentak menggunakan peluru hidup.
Selain itu, EFES-2026 juga telah membawa ujian itu ke tahap yang lebih terbuka. Latihan itu berlangsung di kawasan latihan Doğanbey, İzmir, dengan penyertaan lebih 10,000 anggota daripada 50 negara. Janes melaporkan EFES-2026 bertujuan melatih perancangan, penyelarasan dan pelaksanaan operasi gabungan serta bersama, selain meningkatkan daya saling operasi antara peserta.
Dalam konteks ini, demonstrasi KARGU bukan lagi sekadar paparan produk. Ia berlangsung dalam ekosistem latihan yang lebih besar, melibatkan pemerhati kanan, pasukan pelbagai negara dan senario operasi yang lebih menyerupai persekitaran ketenteraan sebenar berbanding ujian tertutup vendor.
Reuters Connect, melalui kandungan Anadolu, turut menyatakan EFES-2026 melibatkan lebih 10,000 anggota daripada 50 negara dan bertujuan membangunkan keupayaan markas serta unit bersama dalam mengekalkan kesiapsiagaan tempur.
Demonstrasi KARGU di EFES-2026 membuktikan teknologi kawanan dron kini beralih daripada konsep makmal kepada keupayaan operasi sebenar di medan tempur. Foto: STM
Apa itu KARGU dan Mengapa Ia Sesuai untuk Kawanan?
KARGU ialah peluru rayau bersayap putar yang dibangunkan STM untuk tugas risikan, pengawasan dan peninjauan taktikal serta serangan tepat.
Menurut halaman produk STM, KARGU boleh melaksanakan navigasi autonomi, tetapi misi serangan tepat masih dilaksanakan mengikut prinsip manusia dalam rantaian keputusan (human-in-the-loop), iaitu operator kekal terlibat dalam keputusan serangan muktamad (command-by-veto). Sistem itu terdiri daripada platform dron serangan dan stesen kawalan darat mudah alih.
Dari segi ciri asas, KARGU direka untuk dibawa dan dikendalikan oleh seorang anggota, boleh disediakan dalam masa kurang satu minit, mempunyai pilihan kepala peledak antianggota dan penembus perisai, serta dilengkapi kamera elektro-optik dan inframerah untuk operasi siang dan malam. STM turut menyatakan, KARGU mempunyai jarak misi 10 kilometer dan ketahanan sekitar 30 minit.
Ciri ini menjadikan KARGU sesuai untuk konsep kawanan kerana ia kecil, mudah digerakkan dan boleh digunakan dalam jumlah lebih besar berbanding platform udara konvensional. Namun, nilai kawanan bukan sekadar “banyak dron di udara”. Kawanan sebenar memerlukan penyelarasan, pembahagian tugas, komunikasi antara dron, pengelakan pelanggaran dan keupayaan menyusun semula misi apabila keadaan berubah.
STM mendakwa keupayaan kawanan KARGU dibina menggunakan perisian risikan kawanan miliknya. Sistem itu dikatakan mampu melaksanakan pengesanan, pengelasan, pengecaman dan penjejakan objek secara masa nyata, selain membentuk formasi, mengelakkan pelanggaran, berpecah kepada subkumpulan dan menjalankan imbasan kawasan secara terselaras.
Serangan Penepuan dan Tekanan Terhadap Pertahanan Udara
Perkataan penting dalam pengumuman STM ialah serangan penepuan (saturation attack). Dalam bahasa mudah, serangan penepuan berlaku apabila banyak ancaman tiba hampir serentak sehingga sistem pertahanan lawan terpaksa mengesan, menilai dan bertindak terhadap terlalu banyak sasaran dalam masa singkat.
Bagi dron kecil atau peluru rayau, nilai taktikalnya bukan sahaja pada letupan, tetapi pada keupayaan membebankan sensor, operator, sistem kawalan tembakan dan peluru pemintas pihak lawan.
STM juga menyatakan bahawa kawanan KARGU di EFES-2026 mampu berkomunikasi sesama sendiri, berkongsi sasaran dan melaksanakan serangan serentak menggunakan kepala peledak antianggota. Syarikat itu juga mendakwa seni bina kawanan tersebut tidak bergantung kepada satu unit kawalan pusat, membolehkan misi diteruskan walaupun satu atau lebih platform hilang.
Konsep ini sejajar dengan trend lebih luas dalam peperangan moden. CSIS, ketika meneliti kempen dron Shahed Rusia di Ukraine, menyatakan pertahanan titik dan sistem antidron mudah alih tidak mencukupi apabila berdepan serangan penepuan dron yang direka untuk memecahkan pertahanan udara dan membuka laluan kepada senjata lain.
Namun, perbandingan ini perlu dibuat secara berhati-hati. Shahed ialah dron serangan sehala jarak jauh, manakala KARGU ialah peluru rayau taktikal jarak dekat. Pengajarannya bukan pada persamaan platform, tetapi pada logik operasi di mana kuantiti, masa serentak, koordinasi dan kos relatif semakin menjadi faktor utama dalam menekan sistem pertahanan.
Keupayaan serangan penepuan oleh kawanan dron pintar STM memberikan kelebihan asimetrik sekaligus memaksa penilaian semula doktrin pertahanan udara moden. Foto: STM
Kejayaan Teknikal Bukan Jaminan Keberkesanan Perang Sebenar
Demonstrasi EFES-2026 menunjukkan kemajuan ketara, tetapi ia tidak boleh dibaca sebagai bukti bahawa kawanan dron akan sentiasa sukses dalam perang sebenar. Musuh sebenar akan cuba mengganggu komunikasi, menipu sensor, memutuskan navigasi, memusnahkan stesen kawalan dan menggunakan peperangan elektronik (EW) secara agresif.
STM menyatakan sistemnya mempunyai keupayaan navigasi bebas GNSS melalui integrasi KERKES dan ciri antijam CRPA. Dakwaan ini penting kerana gangguan GNSS dan EW antara cabaran utama bagi dron kecil. Namun, tahap ketahanan sebenar hanya boleh dinilai melalui ujian lebih luas, pengalaman operasi dan data bebas yang tidak sepenuhnya tersedia kepada umum.
Selain itu, kawanan dron juga menimbulkan persoalan etika kawalan manusia. STM menyatakan KARGU beroperasi berdasarkan prinsip manusia dalam rantaian keputusan bagi misi serangan tepat.
Ini penting kerana semakin tinggi tahap autonomi, semakin besar keperluan untuk memastikan pengenalpastian sasaran, pengesahan, peraturan penglibatan dan akauntabiliti manusia tidak dikaburkan oleh algoritma.
Makna kepada Industri Pertahanan Turkiye
Bagi Turkiye, demonstrasi ini mempunyai nilai industri dan diplomasi pertahanan. STM bukan sahaja mempamerkan produk, tetapi menunjukkan satu keupayaan sistem termasuk platform, perisian kawanan, kawalan operator, peluru hidup, komunikasi antara dron dan demonstrasi di hadapan pemerhati antarabangsa. Dalam industri pertahanan, gabungan ini lebih bernilai daripada sekadar spesifikasi katalog.
STM turut menyatakan KARGU telah digunakan oleh Angkatan Tentera Turkiye sejak 2018 dan dieksport ke 15 negara di empat benua. Maklumat itu datang daripada STM, maka ia wajar dibaca sebagai kenyataan vendor yang perlu disaring. Namun, sekiranya benar, angka itu menunjukkan KARGU bukan lagi produk baharu yang hanya berada di peringkat promosi.
Kehadiran sistem seperti KARGU dalam latihan besar juga membantu Turkiye membina naratif bahawa industri pertahanannya bukan hanya kuat dalam dron besar seperti UAV bersenjata, tetapi turut bergerak ke sektor sistem kecil, autonomi, peluru rayau dan kawanan.
Sektor ini semakin penting kerana konflik moden menunjukkan bahawa platform kecil dan murah boleh memberi kesan besar apabila digunakan secara berjumlah, terselaras dan disokong rangkaian sensor serta kawalan.
Satu operator, puluhan dron bersenjata; ujian peluru hidup KARGU di Turkiye memberi isyarat jelas tentang hala tuju masa depan peperangan autonomi. Foto: STM
Pengajaran untuk Malaysia dan ASEAN
Bagi Malaysia dan negara ASEAN, kejayaan STM di EFES-2026 wajar dibaca sebagai perkembangan doktrin, bukan sekadar kejayaan satu syarikat Turkiye. Persekitaran operasi rantau ini melibatkan kawasan littoral, sempadan darat berhutan, pulau, pesisir, kawasan bandar dan zon maritim yang luas.
Dalam ruang sebegini, dron kecil dan peluru rayau boleh menjadi alat pengawasan serta serangan taktikal, tetapi ia juga menambah cabaran kepada pertahanan pangkalan, pos hadapan, aset bernilai tinggi dan konvoi.
Implikasi pertama ialah keperluan pertahanan antidron berlapis. Kawanan dron tidak boleh ditangani hanya dengan senjata kecil, radar tunggal atau satu sistem pemintas. Ia memerlukan gabungan sensor, peperangan elektronik, sistem amaran awal, prosedur perlindungan pasif, latihan operator dan peraturan penglibatan yang jelas.
Laporan CNAS turut menegaskan bahawa misi menentang dron tidak boleh diletakkan semata-mata dalam formasi pertahanan udara tradisional kerana ia memerlukan sistem pertahanan berlapis yang menggabungkan pelbagai sensor dan pemintas.
Implikasi kedua ialah latihan. Jika kawanan dron menjadi lebih lazim, pasukan keselamatan perlu biasa beroperasi dalam keadaan ruang udara rendah dipenuhi ancaman kecil, murah dan sukar dikesan. Ini menuntut perubahan latihan dari peringkat taktikal hingga markas, termasuk cara unit bergerak, bersembunyi, berkomunikasi dan mengekalkan operasi apabila diganggu dari udara.
Implikasi ketiga ialah industri. Negara yang mahu membina keupayaan dron tidak boleh hanya membeli platform. Nilai sebenar berada pada perisian kawalan, integrasi sensor, keselamatan siber, penyelenggaraan, alat ganti, latihan dan kebolehan menyesuaikan sistem dengan geografi tempatan.
Bagi rantau Asia Tenggara, faktor kelembapan tinggi, angin monsun pesisir pantai, dan perlindungan kanopi hutan tebal memberi cabaran fizikal asimetrik yang boleh mengehadkan keberkesanan sensor optik serta inframerah (IR) berbanding kawasan lapang atau gurun.
Kejayaan yang Perlu Dibaca Secara Seimbang
Kejayaan STM di EFES-2026 penting kerana ia menunjukkan kawanan dron bersenjata semakin hampir kepada penggunaan operasi yang lebih tersusun. Namun, ia bukan lesen untuk menyimpulkan bahawa kawanan dron akan menggantikan semua bentuk kuasa tempur. Peluru rayau kecil ini masih mempunyai had dari segi jarak, ketahanan, muatan, cuaca, peperangan elektronik dan keperluan pengesahan sasaran.
Nilai KARGU dan kawanan dron seumpamanya terletak pada ruang taktikal tertentu untuk menyerang sasaran bernilai di peringkat hadapan, menekan pertahanan lawan, membuka ruang kepada tindakan lain dan memberi pilihan kepada unit kecil untuk melaksanakan serangan tepat. Dalam persekitaran yang dikawal baik oleh pertahanan udara berlapis dan peperangan elektronik, keberkesanannya boleh menurun.
Oleh itu, pelajaran terbesar daripada EFES-2026 bukanlah bahawa kawanan dron menjamin kemenangan. Pelajaran yang lebih tepat ialah tentera moden perlu memahami bahawa ancaman udara rendah kini semakin banyak, semakin murah, semakin pintar dan semakin sukar dipisahkan daripada operasi darat, laut dan siber.
STM telah menunjukkan satu contoh bagaimana teknologi itu boleh disusun sebagai keupayaan kawanan. Cabaran bagi negara lain ialah membina pertahanan, doktrin dan industri yang mampu bergerak sepantas perubahan tersebut.-airtimes.my